X
تبلیغات
معماری ایراني - گشتی در موزه ی نقاشی پشت شیشه1

معماری ایراني

معماری ايرانی

گشتی در موزه ی نقاشی پشت شیشه...

گشتی در موزه ی نقاشی پشت شیشه...

 

وارد حیاط که می شوی،حس نمی کنی که از این بنا عمر زیادی گذشته باشد،ولی حیاط زیبایش ومعماری زیباترآن بناتورا به داخل موزه می کشاند.موزه ی(نقاشی پشت شیشه)در خیابان سعدی-خیابان قائدی واقع شده. کاج بزرگی که کناردر ورودی ست،جذابیت خاصی به آن داده است.مهم تر ازهمه،رفتار کارکنان موزه است که بسیار مهربان با شما سخن می گویند وراهنماییتان می کنند.بالاخره وارد بنا که می شوی،کنار در سمت راست خود تاریخچه ی بنا و هنر نقاشی پشت شیشه را می بینی.

 رونق و رواج نقاشی پشت شیشه،همزمان با مکتب نقاشی گل و مرغ در دوره ی زندیه مورد توجه قرار می گیرد.شهر شیراز در زمان کریم خان زند میعادگاه هنرمندان این مکتب میشودوآثار نقاشانی چون محمدزمان-نقاش عصرصفوی-وعلی اشرف در دوره ی افشاریه،الهام بخش هنرمندان دیگر می گردد.ونقاشی پشت شیشه توسط هنرمندانی چون آقاباقر،آقا نجف، آقازمان واز همه مهم تر آقا صادق می گردد.

رواج و گسترش معماری روزگار کریم خان،عاملی موثر وکار ساز در گسترش و رونق مکتب گل ومرغ است و درهمین اثناست که نقاشی گل و مرغ برپشت شیشه جان وحیاط دیگری می یابد.

کمی جلوترتابلوهای بسیار زیبایی را می بینی که همه کاردست هنرمندان ایرانی ست، برخی معاصروبقیه ی آثاردارای قدمتی تاریخی اند.نقاشان باذوق،به یاری قطعات کوچک شیشه های مسطح،سخت ی نقش معکوس کشیدن ورنگ وارونه انداختن بر پشت شیشه را تحمل کرده اندوبرای آفرینش این هنر از تجربه ی کار هنرمندان نقاشی پشت شیشه ی کشورهای اروپای شرقی و چین و هندکه همراه تجّارو کاروانیان به ایران آورده میشد بهره گیری به عمل آمد.بادرنظرگرفتن شیوه وسلیقه ی هنری آقاصادق هنرمند عصرزندمی توان اورامروج و مبتکر نقاشی پشت شیشه درشهر شیرازباطرح ونقش گل ومرغ دانست.

نقاشی پشت شیشه باچنین تولدی،همپای سایر هنرهای دیگرموردتوجه دوستداران هنر قرار می گیردوبه جز شیراز که خاستگاه آن بود، دردیگرشهرهای ایران نیز نقاشان هنرمند،به تبعیت ازابتکارهنری آقاصادق،نقاشی پشت شیشه راموردتوجه قرار دادند.شکنندگی شیشه وضرورت حفظ ونگهداری آن باعث می شود این آثار همیشه دربالاترین جای دیوارتالارها،در اتاقهای اینه کاری شده،در سقفهای مزین به نقاشی،درتاقچه های گچبری شده،در اندازه های کوچک دایره ای شکل ویا نیم دایره و مربع قرار گیرد؛نقاشی پشت شیشه در گذرایام از انحصار نقش گل و مرغ بیرون می آیدوهنرمندان با گرایش به نقاشی مناظری همانند چشم انداز پل و رودخانه و نای بیرونی بناهایی مثل کلیساهای ونگ به تقلید از نمونه های رایج فرنگی در ایران حال و هوای تازه ای به تنوع نقش ورنگ آن می بخشد.

اولین تابلوهایی که دراین موزه به چشم می خورند،دوتابلوی گل و مرغ کوچک و بسیار زیباست که به دوران زندیه می رسدو سپس نقشهایی از شاهزاده های قاجاری در موقعیتهای مختلف که بدون تاریخ است.و نیز تابلوهایی با عنوان:سفراول ناصرالدین شاه به فرنگ،مرگ سهراب،گذر سیاوش از آتش و...از چیزهای جالب دیگری که چشم را خیره می کند میزو صندلی ایسکه همه جای آن به طور هنرمندانه ای،نقاشی پشت شیشه کار شده.دربین تابلوهای نقاشی شده،روایات ملی و مذهبی و مخصوصا مذهبی به چشم می خورد.

ازنیمه ی نخست قرن13(ه.ق)گرایش نقاشان ایران به مظاهر نقاشی فرنگی به ویژه شبیه کشی مورد نظر قرار می گیردو نتیجه ی آن اشاعه ی نقاشی درباری برگرد محورشبیه کشی صورت واندام شاهان و درباریان است.در دوره ی قاجار عدم آگاهی نقاشان در رعایت پرسپکتیوو اجرای صحیح قاعده و اصول رسم  و طرح اندامهاو دور شدن از اصالت این هنر به چشم می خورد.

نقاشی پشت شیشه در زمانی همگام و همزمان با مکتب نقاشی قهوه خانه ای می شود.محدودیت ابعاد شیشه ها،سختی و مرارت نقش وارونه زدن و علاقه به انتخاب روایات مذهبی، هنرمندرا وا می دارد تا گذشته از تکرار روایات مذهبی،بیشتر به شمایل نگاری و ساختن تکچهره روی آورندو حتی در برخورد با افسانه های شاهنامه ی فردوسی ویا سایر قصه های نظم و نثر فارسی به نقاشی گوشه ای از افسانه ها بسنده کنند.

دراویش از سفارش دهندگان پرو پا قرص نقاشیهای پشت شیشه با موضوعات و روایات مذهبی وشمایل مقدس امامان بودند.ناشی شمایل مقدس امامان(ع)و روایات مذهبی پیشینه ای به قدمت و رواجی به یقین از عصر صفوی در کتابهاو بر دیوارها وحتی با یادگاریهایی از دوم قرن دوازدهم در امامزاده ها و تکایا دارد.بیشترین تمایل و گرایش شیشه نگاران بر محورمبانی مذهبی چرخیده است،تا آنجا که می توان تحول دوباره ی نقاشی پشت شیشه را نهضتی هنری بر اساس اعتقادات مذهبی مردم دانست.در زمان ما این هنر با تلفیقی از تمامی سبکها و موضوعات گذشته و آمیخته ای از عناصر جدید هنری به حیات   خود ادامه می دهد.

گذشته از هنری که دراین موزه نمایش داده شده ،معماری این بنا به زیباتر نشان دادن این تابلوها کمک می کند.بنایی دوبلکس با پنجره های بلند قوسی شکل و گچبری بسیار زیبای سقف و دیوارها.از بنای موزه که بیرون می آیی ذر سمت چپ خود ادامه ی بنا را می بینی با حوضی در وسط آن و درختان کوچک و بزرگ و فضاسازی بسیار زیبا.دراین قسمت حیاط دو درخت بیش از همه به چشم می خورَد،یکی با تنه ی بسیار بسیار بلندو باریک و دیگری پهن و نه چندان بلند.   

منابع:اطلاعات دریافتی از موزه


این عکسها همه از http://www.vitray.com/vitray.html گرفته شده.

T

 

خانه مستوفی الممالک

اولین کابینه مشروطیت در این خانه برپا شده بود.

+ نوشته شده در  شنبه پانزدهم دی 1386ساعت 7:53 PM  توسط محمد   |